Terug naar blog overzicht

Hoger ziekteverzuim onder vrouwelijke medewerkers: vijf oorzaken en concrete oplossingen

18 maart 2026 - Geschreven door Minke Sonneveld
Vrouwelijk ziekteverzuim. Afbeelding toont vier vrouwen op de werkvloer, zittend en staand rondom twee bureaus met laptops erop.

In het kort

  • Vrouwen hebben een significant hoger verzuimpercentage dan mannen op de werkvloer. Het ziekteverzuim wordt onder andere veroorzaakt door vrouwspecifieke gezondheidsklachten.
  • Het niet tijdig herkennen van deze gezondheidsklachten leidt tot miljarden aan extra kosten voor de werkgever door o.a. verplichte loondoorbetaling, benodigde vervanging en een lagere productiviteit.
  • Werkgevers kunnen vrouwelijk talent behouden door in te zetten op tijdige herkenning van gezondheidsklachten, en door een veilige, open bedrijfscultuur te creëren waarin taboes rondom hormonale klachten worden doorbroken.

Uit recente cijfers van de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden1 uit 2024 blijkt dat het verzuimpercentage in Nederland onder vrouwen (5,8%) significant hoger ligt dan het verzuimpercentage onder mannen (4,0%).

Vrouwspecifieke gezondheidsklachten – zoals endometriose, hormonale klachten en psychische problemen – worden niet altijd tijdig herkend, wat jaarlijks leidt tot €7,6 miljard aan extra kosten2. Deze extra kosten hangen onder andere samen met een lagere productiviteit en meer ziekteverzuim. Door in te zetten op tijdige herkenning en behandeling van de klachten, kan er bespaard worden op verzuimkosten. Daarnaast speelt psychosociale arbeidsbelasting (PSA) een rol bij vrouwelijk ziekteverzuim3.

Toch heersen er nog veel taboes en aannames rondom dit onderwerp. Volgens TNO heeft ruim 20 procent van de werkende vrouwen hierdoor het gevoel dat het bespreken van hormoongerelateerde gezondheidsklachten op werk haar carrière in de weg zou zitten. Door vrouwelijk verzuim beter te begrijpen en in te zetten op preventie, kun je als werkgever niet alleen personeel behouden, maar ook kosten besparen.

Wat zijn de oorzaken van vrouwelijk verzuim?

Hormonale klachten: Uit het TNO-rapport Hormoongerelateerde gezondheidsklachten bij vrouwen: de impact op werk (2025) blijkt dat 80 procent van de werkende vrouwen weleens te maken heeft met hormoongerelateerde gezondheidsklachten, waarvan 34 procent zelfs regelmatig klachten ervaart.

(Mantel)zorg-taken: Volgens dit rapport besteden vrouwen gemiddeld 13,6 uur per week aan zorg- en huishoudtaken, waar dit bij mannen slechts 9,7 uur is. Daarbovenop ervaren vrouwen deze taken vaker dan mannen als belastend.

Extra ziekteverzuim bij zwangerschap: In 2024 was 2,9% van het vrouwelijk verzuim buiten het officiële zwangerschapsverlof om (in)direct gerelateerd aan zwangerschapsklachten, volgens de NEA.

Burn-out onder (jonge) vrouwen: Eén op de vijf werknemers gaf in 2024 aan burn-outklachten te hebben of oververmoeid te zijn, volgens de NEA. Deze klachten komen vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. Er lijkt bovendien een verband te zijn: de doelgroep vrouwen die regelmatig hormonale gezondheidsproblemen ervaart, heeft vaker dan gemiddeld te maken met burn-outklachten.

Psychosociale arbeidsbelasting (PSA): Vrouwen hebben vaker stressvol werk dan mannen. Onder stressvol werk wordt werk met een hoge werkdruk en een lage autonomie verstaan. Werk in de horeca, zorg en het onderwijs wordt door zowel mannen als vrouwen als het meest stressvol ervaren, en dit zijn precies de sectoren waarin veel meer vrouwen (65,2%) dan mannen (33,3%) werkzaam zijn, volgens TNO. Dit soort werk leidt vaker dan gemiddeld tot overspanning of burn-out klachten.

Lage eNPS: Een lage organisatie eNPS betekent onder andere dat medewerkers zich minder betrokken voelen bij de organisatie. Dit heeft als gevolg dat het verzuimpercentage groter is dan bij een organisatie met meer betrokken medewerkers.4

Wat zijn de effecten van verzuim?

Ziekteverzuim zorgt direct voor extra kosten voor de werkgever. Loondoorbetaling bij verzuim, personeelsverloop en productiviteit spelen hierbij een rol.

  • Loondoorbetaling en vervanging: Ziekteverzuim leidt vaak tot dubbele financiële lasten: naast de wettelijke loondoorbetaling, moeten er extra kosten worden gemaakt voor de inzet van vervangend personeel.
  • Lagere productiviteit: Werknemers met gezondheidsklachten zijn vaak minder productief. Het daadwerkelijk minder goed kunnen uitvoeren van het werk wordt volgens TNO vaker gemeld door vrouwen met hormoongerelateerde klachten (29%) dan door werknemers met algemene klachten (18%).
  • Verloop en vertrouwen: Uiteindelijk leiden bovenstaande punten tot meer personeelsverloop en minder vertrouwen op de werkvloer. Het effect is groter bij vrouwen met hormoon-gerelateerde gezondheidsklachten.

Hoe ondersteun je vrouwelijke medewerkers om ziekteverzuim te voorkomen?

Uit data van de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden (NEA) en TNO blijkt dat hormoongerelateerde klachten van grote invloed kunnen zijn op de productiviteit van vrouwelijke medewerkers. In de praktijk leidt dit er soms toe dat er minder vertrouwen is vanuit de werkgever om vrouwelijke medewerkers die zwanger of in de overgang zijn aan te nemen. Naast dat dit niet wenselijk is, legt het de verantwoordelijkheid voor verzuim onterecht bij de vrouwen zelf. Wat helpt wél?

  • Zorg voor juiste diagnostiek: Omdat overgangsklachten sterk lijken op symptomen van overspannenheid, kan dit voor onduidelijkheid zorgen bij het stellen van een diagnose en de behandeling belemmeren, volgens het RIVM. 5
  • Verbeter de werksfeer: Eén op de vijf respondenten (20,3%) in het onderzoek van TNO geeft aan dat er op het werk weleens flauwe grappen worden gemaakt over de menstruatie, zwangerschap of de overgang. Vrouwen ervaren dit met 23,1% iets vaker dan mannen (17,6%).
  • Creëer een veilige werkcultuur: Meer dan één op de vijf vrouwen (21,7%) in het onderzoek van TNO is van mening dat je beter geen blijk kunt geven van hormoongerelateerde gezondheidsklachten als je carrière wilt maken, terwijl slechts 5,6% van de mannen deze mening deelt. Een inclusieve en open bedrijfscultuur is essentieel om vrouwelijk talent te behouden.

Conclusie

Het ziekteverzuim onder vrouwelijke werknemers ligt aanzienlijk hoger dan bij mannen. Dit verschil komt onder meer voort uit vrouwspecifieke gezondheidsklachten, een hogere psychosociale arbeidsbelasting en zwaardere zorgtaken. Het niet tijdig herkennen van deze factoren leidt niet alleen tot lagere productiviteit en onnodig verzuim, maar kan werkgevers jaarlijks miljarden kosten.

Om ziekteverzuim effectief terug te dringen, is een actieve rol van de werkgever vereist. Door in te zetten op preventie, diagnostiek, werksfeer en werkcultuur, kunnen werkgevers hun personeel beter ondersteunen en tegelijkertijd kosten besparen.

Bronnenoverzicht

  1. Van Dam, L., Pleijers, A., Hulsegge, G., & Van Den Heuvel, S. (2025). Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden 2024: resultaten in vogelvlucht. In TNO Repository. ↩︎
  2. Bosmans, J., & Schotanus, A. (2024). Kosten-baten-analyse WOMEN Inc. WOMEN Inc. ↩︎
  3. KM, O. H., Van Veelen, R., De Vries, A., Couzy, P., & Soeter, M. (2025). Hormoongerelateerde gezondheidsklachten bij vrouwen: de impact op werk : een verdiepend onderzoek van de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden. In TNO Repository. ↩︎
  4. Gallup, Inc. (2026, 16 februari). The Benefits of Employee Engagement. Gallup.com. https://www.gallup.com/workplace/236927/employee-engagement-drives-growth.aspx ↩︎
  5. Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. (2022, 31 mei). Werken tijdens de overgang. https://www.rivm.nl/publicaties/werken-tijdens-overgang ↩︎