Van verplichting naar verbetering: de rol van medewerkersonderzoek binnen CSRD

In het kort

• CSRD is een nieuwe Europese richtlijn die bedrijven verplicht om op een uniforme manier te rapporteren over milieu-, sociale en governance-aspecten (ESG)
• CSRD vraagt meer aandacht voor medewerkers: organisaties moeten laten zien hoe zij omgaan met welzijn, betrokkenheid en inclusie.
• Medewerkersonderzoek maakt eventuele risico’s zichtbaar en maakt sociale doelen meetbaar en controleerbaar voor audits.

Wat is CSRD?

Organisaties staan steeds vaker onder druk om te laten zien hoe zij omgaan met duurzaamheid. De Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) is een nieuwe Europese richtlijn die bedrijven verplicht om op een uniforme manier te rapporteren over milieu-, sociale en governance-aspecten (ESG). Het doel is duidelijke, betrouwbare en vergelijkbare duurzaamheidsinformatie te bieden, zodat stakeholders een realistisch beeld krijgen van de prestaties van organisaties.

Van NFRD naar CSRD: een grotere reikwijdte

De CSRD vervangt de eerdere Non-Financial Reporting Directive (NFRD) en breidt het aantal organisaties dat moet rapporteren aanzienlijk uit. Niet alleen grote beursgenoteerde bedrijven vallen onder de nieuwe regels: ook veel middelgrote ondernemingen en sommige niet-EU bedrijven die actief zijn in Europa moeten hieraan voldoen. Naar schatting gaat het om zo’n 50.000 bedrijven in Europa.¹

Wat moeten organisaties rapporteren?

Bedrijven moeten rapporteren over hun strategie, beleid, doelstellingen, risico’s en prestaties op het gebied van duurzaamheid. Daarbij geldt het principe van dubbele materialiteit: organisaties moeten zowel kijken naar de impact van hun activiteiten op mens en milieu, als naar de gevolgen van duurzaamheidsrisico’s voor de eigen organisatie.² Alle duurzaamheidsinformatie moet onderdeel zijn van het reguliere jaarverslag en worden gecontroleerd door een externe auditor. Daarnaast moet de informatie digitaal beschikbaar zijn, zodat deze eenvoudig kan worden vergeleken en verwerkt.³

In die bredere verplichting spelen de ervaringen en het welzijn van medewerkers een steeds grotere rol. Daarbij kan een medewerkersonderzoek een waardevolle toevoeging zijn.

De waarde van medewerkersonderzoek binnen CSRD

1. Input voor sociale (S) rapportage

De CSRD legt sterke nadruk op het sociale aspect van ESG. Organisaties moeten inzicht bieden in onderwerpen zoals werktevredenheid, betrokkenheid, werkdruk, veiligheid, diversiteit, inclusie, gezondheid en ontwikkeling. Een medewerkersonderzoek levert gestructureerde en betrouwbare data over precies deze thema’s.⁴

2. Ondersteuning van dubbele materialiteit

Dubbele materialiteit vraagt om inzicht in de impact van de organisatie op medewerkers, en de risico’s die medewerkersfactoren vormen voor de bedrijfsvoering.

Een medewerkersonderzoek maakt beide dimensies concreet. Denk aan risico’s als hoge werkdruk, een onveilige cultuur, beperkte ontwikkelmogelijkheden of gebrek aan leiderschapsvertrouwen. Dit zijn thema’s die niet alleen invloed hebben op medewerkers, maar ook op productiviteit, innovatie, verloop en employer branding.

3. Meetbare voortgang en toetsbare doelstellingen

CSRD vraagt van organisaties dat zij doelen formuleren, beleid toelichten en voortgang aantonen. Een medewerkersonderzoek helpt om deze doelen meetbaar te maken en jaar-op-jaar te volgen. Het biedt een basis om verbeteracties te onderbouwen en om aan auditors te laten zien dat sociale duurzaamheidsdoelen niet alleen bestaan, maar ook worden gemonitord.

4. Audit-proof gegevensverzameling

Omdat CSRD-rapportages extern worden gecontroleerd, moeten gegevens betrouwbaar en herleidbaar zijn. Een professioneel uitgevoerd medewerkersonderzoek voldoet aan deze eisen: de data worden systematisch verzameld, statistisch verantwoord verwerkt en veilig opgeslagen.

5. Versterking van reputatie en werkgeversmerk

Door resultaten uit medewerkersonderzoeken te integreren in CSRD-rapportages laat een organisatie zien dat medewerkers centraal staan in de duurzaamheidsstrategie. Dit versterkt niet alleen de interne cultuur, maar ook de aantrekkelijkheid als werkgever.

Conclusie

Door medewerkersonderzoek te integreren in de CSRD-aanpak beschikken organisaties over concrete en betrouwbare inzichten in het sociale domein. Het ondersteunt het beheersen van risico’s, het formuleren van doelstellingen en het aantoonbaar maken van de impact op medewerkers. Daarmee is het een essentiële bouwsteen voor een geloofwaardige en toekomstbestendige duurzaamheidsrapportage.

1. Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO), Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD), beschikbaar via: https://www.rvo.nl/onderwerpen/csrd. ↩︎
2. RVO, Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD). ↩︎
3. Operato, L., Gallo, A., Marino, E. A. E., & Mattioli, D., Navigating CSRD reporting: Turning compliance into sustainable development with science-based metrics. Environmental Development 54 (2025). https://doi.org/10.1016/j.envdev.2025.101138. ↩︎
4. Europese Commissie. Corporate sustainability reporting. Beschikbaar via: https://finance.ec.europa.eu/capital-markets-union-and-financial-markets/company-reporting-and-auditing/company-reporting/corporate-sustainability-reporting_en. ↩︎